سلام دوست ReactJS باز!
به دنیای پر هیجان و گاهی اوقات گیج کننده React خوش آمدید. اگر اینجا هستید احتمالاً وسط پروژه تان به یک دیوار آجری خورده اید یا شاید هم فقط کنجکاوید که چه مشکلات رایجی ممکن است در مسیرتان قرار بگیرد. خبر خوب اینه که همه ما این لحظات رو تجربه کردیم و هیچ اشکالی نداره. ReactJS با وجود تمام قدرت و انعطاف پذیری اش گاهی اوقات می تونه کمی سرکش بشه درست مثل یه بچه شیطون که عاشق بازیگوشیه ولی گاهی هم دردسرساز میشه.
نگران نباشید! ما اینجا هستیم تا مشکلات رایج React رو بررسی کنیم و راه حل های عملی و کاربردی براشون پیدا کنیم. قراره تو این آموزش CCNA با هم یاد بگیریم چطور مثل یه کارآگاه حرفه ای سرنخ ها رو دنبال کنیم خطاها رو شناسایی کنیم و در نهایت پروژه هامون رو به سلامتی به خط پایان برسونیم.
یادتون باشه برنامه نویسی فقط نوشتن کد نیست بلکه هنر حل مسئله هم هست. و هر مشکلی که حل می کنید شما رو قوی تر و ماهرتر می کنه. پس کمربندها رو ببندید بریم که سفر عیب یابی React رو شروع کنیم!
مشکلات رایج در کامپوننت ها
کامپوننت ها قلب تپنده برنامه های React هستند. بیشتر وقت ما در React صرف ساختن ویرایش و عیب یابی کامپوننت ها می شه. پس بیایید نگاهی دقیق تر به مشکلات رایجی که ممکنه توی این بخش باهاشون روبرو بشیم بندازیم :
اشتباهات رایج در JSX
JSX زبانیه که ما باهاش کامپوننت های React رو می سازیم. شبیه HTML به نظر می رسه اما تفاوت های مهمی داره که اگه حواسمون نباشه ممکنه به دردسر بیفتیم.
- فراموش کردن بستن تگ ها : توی HTML شاید بشه از بعضی تگ های نبسته چشم پوشی کرد اما JSX خیلی سخت گیرتره. هر تگی که باز می شه باید بسته بشه. یادتون باشه مثل درهای خونه همه رو باید شب ببندیم!
- استفاده از class به جای className : این یکی از رایج ترین اشتباهات تازه کارهاست. توی JSX class یه کلمه رزرو شده در جاوااسکریپته برای همین برای دادن کلاس CSS به المنت ها باید از className استفاده کنیم. مثل اینه که بگیم “اسم مستعارت چیه؟” به جای “اسمت چیه؟“.
- نوشتن جاوااسکریپت داخل JSX بدون آکولاد : اگه بخواهیم یه متغیر جاوااسکریپتی رو داخل JSX نمایش بدیم یا یه عبارت جاوااسکریپتی رو اجرا کنیم حتماً باید از آکولاد ({}) استفاده کنیم. آکولادها مثل یه پورتال جادویی هستن که JSX رو به دنیای جاوااسکریپت وصل می کنن.
- برگردوندن چند المنت بدون تگ والد : یه کامپوننت React فقط می تونه یه المنت والد برگردونه. اگه بخواهیم چند المنت رو کنار هم برگردونیم باید اون ها رو داخل یه تگ والد مثل <div> یا <React.Fragment> بپیچیم. مثل اینه که بگیم “بچه ها همگی دست همدیگه رو بگیرید و یه صف بشید“. React.Fragment هم تگ والد نامرئیه مثل یه روح مهربون که فقط کار راه می ندازه و دیده نمی شه.
راه حل :
- دقت و تمرکز : موقع نوشتن JSX با دقت و تمرکز کد بنویسید. حواستون به باز و بسته شدن تگ ها و استفاده درست از آکولادها باشه.
- ابزارهای توسعه React : ابزارهای توسعه React (React Developer Tools) خیلی به دردتون می خورن. این ابزارها بهتون کمک می کنن ساختار کامپوننت ها رو ببینید و خطاها رو سریع تر پیدا کنید. مثل داشتن یه ذره بین قوی برای دیدن جزئیات کدهاتون.
- Linting : از Linting استفاده کنید. Linting ابزاریه که کد شما رو بررسی می کنه و اشتباهات رایج رو بهتون گوشزد می کنه. مثل یه ویراستار حرفه ای که قبل از چاپ مقاله تون رو چک می کنه. ESLint با پلاگین React یه انتخاب عالیه.
مشکلات مربوط به State و Props
State و Props دو مفهوم کلیدی در React هستند که برای مدیریت داده ها و تعامل بین کامپوننت ها استفاده می شن. درک درست این مفاهیم و استفاده صحیح از اون ها خیلی مهمه وگرنه ممکنه با مشکلات زیادی روبرو بشیم.
- تغییر مستقیم State : هرگز نباید State رو مستقیماً تغییر بدیم. React برای اینکه بتونه کامپوننت ها رو به روزرسانی کنه نیاز داره که تغییرات State رو خودش مدیریت کنه. برای تغییر State باید از تابع setState (در کامپوننت های کلاس) یا تابع به روزرسانی که useState برمی گردونه (در کامپوننت های تابعی) استفاده کنیم. مثل اینه که بگیم “برای تغییر رنگ خونه باید از رنگ پاش مجاز استفاده کنی نه اینکه با دست رنگ بپاشی“.
- به روزرسانی ناهمزمان State : به روزرسانی State در React ناهمزمانه. یعنی وقتی setState رو صدا می زنیم تغییر State بلافاصله اتفاق نمی افته. React ممکنه چند به روزرسانی State رو با هم جمع کنه و بعد همه رو با هم اعمال کنه برای بهبود عملکرد. این ناهمزمانی ممکنه باعث رفتارهای غیرمنتظره بشه اگه حواسمون نباشه. مثل اینه که بگیم “درخواست شما برای تغییر اسم ثبت شد ولی ممکنه چند لحظه طول بکشه تا اسم جدید توی سیستم نمایش داده بشه“.
- Prop Drilling : وقتی Props رو از کامپوننت های والد به کامپوننت های فرزند نوه های کامپوننت ها و … پاس می دیم ممکنه دچار Prop Drilling بشیم. Prop Drilling یعنی پاس دادن Props از طریق چند لایه کامپوننت حتی اگه کامپوننت های میانی به اون Props نیازی نداشته باشن. این کار کد رو پیچیده و نگهداریش رو سخت می کنه. مثل اینه که یه بسته رو از طبقه دهم به طبقه اول بفرستیم ولی مجبور باشیم از طبقات نهم هشتم هفتم و … ردش کنیم حتی اگه ساکنین این طبقات به اون بسته نیازی نداشته باشن.
- عدم به روزرسانی کامپوننت با تغییر Props : اگه کامپوننت فرزند Props رو از کامپوننت والد بگیره و Props والد تغییر کنه ممکنه کامپوننت فرزند به روز نشه. این مشکل معمولاً وقتی پیش میاد که Props از نوع آرایه یا آبجکت باشن. چون React به طور سطحی (Shallow) Props رو مقایسه می کنه. یعنی فقط به آدرس حافظه آرایه یا آبجکت نگاه می کنه نه به محتوای اون ها. مثل اینه که بگیم “من به شما یه لیست آدرس دادم ولی اگه آدرس ها تغییر کنن من خبردار نمی شم چون فقط آدرس لیست رو به شما دادم نه محتوای لیست رو“.
راه حل :
- استفاده صحیح از setState و توابع به روزرسانی : همیشه برای تغییر State از setState یا توابع به روزرسانی استفاده کنید. و به یاد داشته باشید که به روزرسانی State ناهمزمانه.
- مدیریت State در سطح مناسب : سعی کنید State رو در نزدیک ترین کامپوننت والد به کامپوننت هایی که به اون State نیاز دارن نگهداری کنید. از Prop Drilling تا حد امکان اجتناب کنید.
- استفاده از Context API یا کتابخانه های مدیریت State : برای پروژه های بزرگ و پیچیده استفاده از Context API یا کتابخانه های مدیریت State مثل Redux یا Zustand می تونه بهتون کمک کنه State رو به صورت متمرکز مدیریت کنید و از Prop Drilling جلوگیری کنید. مثل اینه که بگیم “به جای اینکه بسته ها رو دستی بین طبقات جابجا کنیم از یه سیستم پستی مرکزی استفاده کنیم“.
- shouldComponentUpdate یا React.memo : برای جلوگیری از رندر مجدد غیرضروری کامپوننت ها وقتی Props تغییر نمی کنن (به خصوص برای Props از نوع آرایه یا آبجکت) می تونید از shouldComponentUpdate (در کامپوننت های کلاس) یا React.memo (در کامپوننت های تابعی) استفاده کنید. این تکنیک ها به React می گن که قبل از رندر مجدد Props رو عمیق تر مقایسه کنه و فقط اگه تغییرات واقعی وجود داشت رندر مجدد انجام بده. مثل اینه که بگیم “قبل از اینکه زنگ خونه رو بزنی مطمئن شو که واقعاً کسی خونه نیست“.
اشتباهات در چرخه حیات کامپوننت ها (Lifecycle Methods)
چرخه حیات کامپوننت ها (Lifecycle Methods) مجموعه ای از متدها هستن که React در مراحل مختلف زندگی یه کامپوننت صدا می زنه. این مراحل شامل مرحله نصب (Mounting) به روزرسانی (Updating) و حذف (Unmounting) کامپوننت می شن. درک چرخه حیات و استفاده صحیح از متدهای اون برای انجام کارهای مختلف مثل درخواست های API مدیریت تایمرها و … خیلی مهمه. (اگرچه با ظهور Hooks استفاده مستقیم از lifecycle methods کمتر رایج شده اما هنوز درک مفاهیم اون ها مفیده)
- انجام درخواست های API در componentWillMount (منسوخ شده) : componentWillMount قبل از رندر اولیه کامپوننت صدا زده می شد. قبلاً خیلی ها درخواست های API رو توی این متد انجام می دادن. اما این متد الان منسوخ شده و استفاده از اون توصیه نمی شه. چون ممکنه چند بار صدا زده بشه (به خصوص در رندرینگ سمت سرور) و باعث رفتارهای غیرمنتظره بشه. مثل اینه که بگیم “زنگ در رو قبل از اینکه مطمئن بشی کسی خونه هست یا نه چند بار پشت سر هم بزنی“.
- فراموش کردن حذف event listenerها یا تایمرها در componentWillUnmount : اگه توی کامپوننتتون event listener یا تایمر ست کردید حتماً باید اون ها رو در متد componentWillUnmount حذف کنید. وگرنه ممکنه باعث Memory Leak بشه. Memory Leak یعنی اینکه حافظه توسط برنامه اشغال بشه ولی دیگه آزاد نشه و این می تونه باعث کند شدن برنامه و حتی کرش کردنش بشه. مثل اینه که بگیم “بعد از اینکه مهمونی تموم شد یادت نره چراغ ها رو خاموش کنی و درها رو ببندی وگرنه برق مصرف می شه و ممکنه دزد بیاد“.
- به روزرسانی State در componentWillReceiveProps (منسوخ شده) : componentWillReceiveProps زمانی صدا زده می شد که Props کامپوننت از والدش تغییر می کرد. قبلاً خیلی ها State رو توی این متد بر اساس Props جدید به روز می کردن. اما این متد هم منسوخ شده و استفاده از اون توصیه نمی شه. چون ممکنه باعث رندرینگ های غیرضروری و پیچیدگی کد بشه. مثل اینه که بگیم “هر وقت یه نامه جدید اومد بلافاصله جوابش رو بنویس حتی اگه هنوز نامه های قبلی رو نخوندی“.
راه حل :
- استفاده از useEffect Hook به جای Lifecycle Methods : در کامپوننت های تابعی به جای lifecycle methods از useEffect Hook استفاده کنید. useEffect خیلی انعطاف پذیرتر و قدرتمندتره و می تونه بیشتر کارهایی که lifecycle methods انجام می دادن رو انجام بده. مثل اینه که بگیم “به جای استفاده از ابزارهای قدیمی و محدود از یه ابزار چندکاره و مدرن استفاده کن“.
- انجام درخواست های API در useEffect با آرایه وابستگی خالی : برای انجام درخواست های API از useEffect با آرایه وابستگی خالی ([]) استفاده کنید. این کار باعث می شه درخواست API فقط یک بار بعد از رندر اولیه کامپوننت انجام بشه. مثل اینه که بگیم “فقط یه بار زنگ در رو بزن بعد منتظر بمون تا در باز بشه“.
- حذف event listenerها و تایمرها در useEffect با تابع cleanup : برای حذف event listenerها و تایمرها از تابع cleanup که useEffect برمی گردونه استفاده کنید. تابع cleanup زمانی صدا زده می شه که کامپوننت Unmount می شه یا قبل از اجرای دوباره useEffect (اگه آرایه وابستگی تغییر کرده باشه). مثل اینه که بگیم “قبل از اینکه بری یادت نره همه چی رو مرتب کنی و خاموش کنی“.
- به روزرسانی State بر اساس Props در useEffect با آرایه وابستگی Props : برای به روزرسانی State بر اساس Props جدید از useEffect با آرایه وابستگی Props استفاده کنید. این کار باعث می شه useEffect هر بار که Props تغییر می کنه اجرا بشه و State رو به روز کنه. مثل اینه که بگیم “هر وقت یه نامه جدید اومد بعد از خوندن نامه های قبلی جوابش رو بنویس“.

مشکلات رندرینگ شرطی
رندرینگ شرطی یعنی اینکه بر اساس یه شرط خاص تصمیم بگیریم که یه بخش خاصی از JSX رو رندر کنیم یا نه. رندرینگ شرطی یه ابزار قدرتمنده که بهمون کمک می کنه کامپوننت های پویا و منعطفی بسازیم. اما اگه درست ازش استفاده نکنیم ممکنه با مشکلاتی روبرو بشیم.
- استفاده از if…else مستقیم داخل JSX : شاید وسوسه بشید که از if…else مستقیم داخل JSX استفاده کنید اما این کار درست نیست. JSX فقط برای توصیف ساختار UI هست نه برای اجرای منطق های پیچیده. مثل اینه که بگیم “توی نقاشی خونه نباید شروع کنی به سیم کشی برق“.
- رندرینگ شرطی پیچیده و تو در تو : اگه رندرینگ شرطی خیلی پیچیده و تو در تو بشه کد رو خوندن و نگهداریش سخت می شه. مثل اینه که بگیم “یه دستور پخت خیلی طولانی و پیچیده که آدم گیج می شه“.
- عدم هندل کردن حالت های مختلف : گاهی اوقات ممکنه حالت های مختلفی رو که باید هندل کنیم رو فراموش کنیم. مثلاً وقتی داده ها هنوز در حال لود شدن هستن یا وقتی خطایی رخ داده. مثل اینه که بگیم “فقط برای حالت آفتابی برنامه ریزی کنیم و فراموش کنیم که ممکنه بارون بباره“.
راه حل :
- استفاده از عملگرهای شرطی (Conditional Operators) و تابع های کمکی : به جای if…else مستقیم از عملگرهای شرطی مثل عملگر سه گانه (? : ) یا عملگرهای منطقی (&& و ||) برای رندرینگ شرطی ساده استفاده کنید. برای رندرینگ شرطی پیچیده تر می تونید از تابع های کمکی استفاده کنید که منطق شرطی رو از JSX جدا می کنن. مثل اینه که بگیم “به جای استفاده از ابزار همه کاره برای همه کارها از ابزارهای تخصصی برای کارهای مختلف استفاده کن“.
- شکستن رندرینگ شرطی پیچیده به کامپوننت های کوچکتر : اگه رندرینگ شرطی خیلی پیچیده شده سعی کنید اون رو به کامپوننت های کوچکتر و مستقل بشکنید. هر کامپوننت کوچکتر مسئول رندر کردن یه بخش خاص از UI بر اساس یه شرط خاص باشه. مثل اینه که بگیم “یه دستور پخت پیچیده رو به چند دستور پخت ساده تر تقسیم کن“.
- هندل کردن تمام حالت های ممکن : مطمئن بشید که تمام حالت های ممکن رو هندل می کنید مثل حالت لودینگ حالت خطا و حالت موفقیت. برای هر حالت یه UI مناسب نمایش بدید. مثل اینه که بگیم “برای تمام شرایط آب و هوایی برنامه ریزی کن هم برای آفتاب هم برای بارون هم برای برف“.
مدیریت State
مدیریت State در برنامه های React به خصوص برنامه های بزرگ و پیچیده می تونه چالش برانگیز باشه. انتخاب روش مناسب برای مدیریت State و استفاده صحیح از اون تاثیر زیادی روی عملکرد خوانایی و نگهداری کد داره.
استفاده نادرست از useState و useEffect
useState و useEffect دو تا از پرکاربردترین Hooks در React هستند. با این حال استفاده نادرست از اون ها می تونه منجر به مشکلات عملکردی و رفتارهای غیرمنتظره بشه.
- به روزرسانی State در حلقه بی نهایت : اگه توی useEffect بدون آرایه وابستگی یا با آرایه وابستگی اشتباه State رو به روز کنید ممکنه یه حلقه بی نهایت به روزرسانی State ایجاد بشه. یعنی کامپوننت دائماً رندر مجدد می شه و برنامه کند می شه و حتی ممکنه کرش کنه. مثل اینه که بگیم “یه چرخ دنده که دائماً دور خودش می چرخه و هیچ کار مفیدی انجام نمی ده“.
- انجام کارهای سنگین در useEffect بدون بهینه سازی : اگه کارهای سنگینی مثل درخواست های API بزرگ یا محاسبات پیچیده رو مستقیم توی useEffect انجام بدید ممکنه باعث کند شدن رندر اولیه کامپوننت و کاهش عملکرد برنامه بشه. مثل اینه که بگیم “یه ماشین مسابقه که با بار سنگین حرکت می کنه و نمی تونه سرعت بگیره“.
- فراموش کردن آرایه وابستگی در useEffect : اگه آرایه وابستگی رو به useEffect ندید useEffect در هر رندر مجدد کامپوننت اجرا می شه. این کار ممکنه باعث رفتارهای غیرمنتظره بشه به خصوص اگه useEffect به State یا Props کامپوننت وابسته باشه. مثل اینه که بگیم “یه لامپ که همیشه روشنه حتی وقتی کسی توی اتاق نیست“.
راه حل :
- دقت در آرایه وابستگی useEffect : همیشه به آرایه وابستگی useEffect دقت کنید. فقط مقادیر State و Propsی رو که useEffect بهشون وابسته هست رو توی آرایه وابستگی قرار بدید. اگه useEffect هیچ وابستگی ای نداره و فقط باید یک بار بعد از رندر اولیه اجرا بشه از آرایه وابستگی خالی ([]) استفاده کنید.
- بهینه سازی کارهای سنگین در useEffect : برای کارهای سنگین از تکنیک های بهینه سازی مثل Debouncing Throttling یا Web Workers استفاده کنید. Debouncing و Throttling بهتون کمک می کنن اجرای توابع رو محدود کنید و فقط در فواصل زمانی مشخصی اجرا بشن. Web Workers بهتون کمک می کنن کارهای سنگین رو توی یه thread جداگانه انجام بدید و UI thread رو آزاد نگه دارید. مثل اینه که بگیم “برای حمل بارهای سنگین از کامیون استفاده کن نه از دوچرخه“.
- استفاده از useCallback و useMemo برای بهینه سازی توابع و مقادیر : از useCallback برای memoize کردن توابع و از useMemo برای memoize کردن مقادیر محاسباتی استفاده کنید. Memoization یعنی اینکه نتیجه یه تابع یا یه محاسبه رو ذخیره کنیم و اگه ورودی ها دوباره تکرار شدن به جای محاسبه دوباره نتیجه ذخیره شده رو برگردونیم. این کار می تونه عملکرد برنامه رو به طور قابل توجهی بهبود ببخشه. مثل اینه که بگیم “به جای اینکه هر بار یه مسئله ریاضی رو از اول حل کنی جوابش رو یه جا یادداشت کن و اگه دوباره بهش رسیدی از جواب آماده استفاده کن“.
مشکلات مربوط به State غیرهمزمان
همونطور که قبلاً گفتیم به روزرسانی State در React ناهمزمانه. این ناهمزمانی ممکنه باعث مشکلاتی بشه اگه حواسمون نباشه.
- دسترسی به State قدیمی بعد از setState : بعد از اینکه setState رو صدا می زنیم ممکنه هنوز به مقدار قبلی State دسترسی داشته باشیم. چون به روزرسانی State هنوز اعمال نشده. این مسئله به خصوص وقتی مشکل ساز می شه که بخواهیم بعد از setState بلافاصله از مقدار جدید State استفاده کنیم. مثل اینه که بگیم “بعد از اینکه دکمه ثبت رو زدی هنوز اطلاعات قبلی توی فرم نمایش داده می شه چون اطلاعات جدید هنوز ذخیره نشدن“.
- تغییر State بر اساس State قبلی به روش اشتباه : اگه بخواهیم State رو بر اساس مقدار قبلی State به روز کنیم باید از فرم تابع setState استفاده کنیم. یعنی به جای اینکه مقدار جدید State رو مستقیم به setState پاس بدیم یه تابع بهش پاس بدیم که مقدار قبلی State رو به عنوان آرگومان بگیره و مقدار جدید State رو برگردونه. این کار باعث می شه مطمئن بشیم که همیشه بر اساس آخرین مقدار State به روزرسانی رو انجام می دیم حتی اگه چند به روزرسانی State پشت سر هم اتفاق بیفتن. مثل اینه که بگیم “برای شمردن تعداد سیب ها باید از آخرین شمارش شروع کنی نه از اول“.
راه حل :
- استفاده از تابع callback در setState : اگه نیاز دارید بعد از به روزرسانی State یه کاری انجام بدید که به مقدار جدید State وابسته باشه از تابع callback در setState استفاده کنید. تابع callback بعد از اینکه State به روز شد اجرا می شه. مثل اینه که بگیم “بعد از اینکه نامه رو فرستادی یه پیام تایید به کاربر نشون بده“.
- استفاده از فرم تابع setState برای به روزرسانی بر اساس State قبلی : همیشه برای به روزرسانی State بر اساس مقدار قبلی State از فرم تابع setState استفاده کنید. مثل اینه که بگیم “برای اضافه کردن یه سیب به سبد باید از تعداد سیب های قبلی خبر داشته باشی“.
بهینه سازی رندر مجدد با useMemo و useCallback
رندر مجدد غیرضروری کامپوننت ها می تونه باعث کاهش عملکرد برنامه بشه. useMemo و useCallback Hooks بهمون کمک می کنن از رندر مجدد غیرضروری کامپوننت ها جلوگیری کنیم و عملکرد رو بهبود ببخشیم.
- رندر مجدد کامپوننت های فرزند وقتی Props تغییر نمی کنن : اگه کامپوننت والد رندر مجدد بشه کامپوننت های فرزند هم به طور پیش فرض رندر مجدد می شن حتی اگه Props اون ها تغییر نکرده باشه. این رندر مجدد غیرضروریه و می تونه باعث کاهش عملکرد بشه. مثل اینه که بگیم “هر وقت خونه تمیز می شه اتاق بچه ها هم تمیز می شه حتی اگه اتاق بچه ها کثیف نشده باشه“.
- محاسبه مجدد مقادیر سنگین در هر رندر : اگه مقادیر سنگینی رو توی کامپوننت محاسبه می کنیم این محاسبات در هر رندر مجدد کامپوننت دوباره انجام می شن. این کار می تونه باعث کند شدن رندر و کاهش عملکرد بشه. مثل اینه که بگیم “هر وقت بخوای یه کیک بپزی باید از اول آرد و شکر و تخم مرغ رو وزن کنی حتی اگه قبلاً وزن کردی“.
- ایجاد توابع جدید در هر رندر : توی کامپوننت های تابعی توابعی که داخل بدنه کامپوننت تعریف می شن در هر رندر مجدد کامپوننت دوباره ایجاد می شن. این کار ممکنه باعث رندر مجدد غیرضروری کامپوننت های فرزند بشه به خصوص اگه این توابع به عنوان Props به کامپوننت های فرزند پاس داده بشن. مثل اینه که بگیم “هر وقت بخوای یه نامه بنویسی باید از اول قلم و کاغذ جدید برداری حتی اگه قلم و کاغذ قبلی هنوز سالم باشن“.
راه حل :
- استفاده از React.memo برای کامپوننت های تابعی : از React.memo برای memoize کردن کامپوننت های تابعی استفاده کنید. React.memo یه HOC (Higher-Order Component) هست که یه کامپوننت تابعی رو می گیره و یه کامپوننت memoized برمی گردونه. کامپوننت memoized فقط وقتی رندر مجدد می شه که Props اون تغییر کرده باشه. مثل اینه که بگیم “فقط وقتی اتاق بچه ها کثیف شده تمیزش کن“.
- استفاده از useMemo برای memoize کردن مقادیر محاسباتی : از useMemo برای memoize کردن مقادیر محاسباتی استفاده کنید. useMemo یه Hook هست که یه تابع و یه آرایه وابستگی می گیره. useMemo نتیجه تابع رو memoize می کنه و فقط وقتی آرایه وابستگی تغییر کرده باشه تابع رو دوباره اجرا می کنه. مثل اینه که بگیم “فقط یه بار آرد و شکر و تخم مرغ رو وزن کن و برای دفعات بعدی از وزن های آماده استفاده کن“.
- استفاده از useCallback برای memoize کردن توابع : از useCallback برای memoize کردن توابع استفاده کنید. useCallback یه Hook هست که یه تابع و یه آرایه وابستگی می گیره. useCallback تابع رو memoize می کنه و فقط وقتی آرایه وابستگی تغییر کرده باشه یه تابع جدید برمی گردونه. مثل اینه که بگیم “فقط یه بار قلم و کاغذ جدید بردار و برای دفعات بعدی از قلم و کاغذ قبلی استفاده کن“.

درخواست های API و مدیریت داده ها
در بیشتر برنامه های React نیاز داریم با APIها ارتباط برقرار کنیم و داده ها رو از سرور دریافت کنیم و به کاربر نمایش بدیم. درخواست های API و مدیریت داده ها می تونه چالش برانگیز باشه به خصوص اگه به درستی انجام نشه.
مدیریت خطا در درخواست های API
درخواست های API ممکنه با خطا مواجه بشن. شبکه ممکنه قطع بشه سرور ممکنه down باشه یا API ممکنه خطای ۵۰۰ برگردونه. مدیریت صحیح خطاها در درخواست های API خیلی مهمه تا کاربر تجربه کاربری خوبی داشته باشه و برنامه به درستی کار کنه.
- عدم هندل کردن خطاها : اگه خطاها رو در درخواست های API هندل نکنیم ممکنه برنامه کرش کنه یا کاربر با صفحه سفید مواجه بشه. مثل اینه که بگیم “اگه موقع رانندگی حواست به موانع نباشه ممکنه تصادف کنی“.
- نمایش پیام خطای نامناسب به کاربر : اگه پیام خطای نامناسب به کاربر نمایش بدیم کاربر گیج می شه و نمی دونه مشکل چیه و چطور باید رفعش کنه. مثل اینه که بگیم “اگه موقع تصادف به جای اینکه بگیم ‘تصادف شده’ بگیم ‘یه اتفاق ناگوار افتاده’ کاربر نمی فهمه چی شده“.
- تلاش مجدد برای درخواست های API به روش اشتباه : اگه بخواهیم برای درخواست های API که با خطا مواجه شدن تلاش مجدد انجام بدیم باید به روش درست این کار رو انجام بدیم. تلاش مجدد بی رویه ممکنه باعث overload شدن سرور بشه. مثل اینه که بگیم “اگه یه در بسته بود نباید هی پشت سر هم بهش مشت بزنی باید یه راه دیگه پیدا کنی“.
راه حل :
- استفاده از try…catch یا .catch() برای هندل کردن خطاها : برای هندل کردن خطاها در درخواست های API از try…catch (در async/await) یا .catch() (در Promises) استفاده کنید. مثل اینه که بگیم “قبل از اینکه یه کار خطرناک انجام بدی کمربند ایمنی رو ببند“.
- نمایش پیام خطای مناسب به کاربر : به کاربر پیام خطای مناسب و قابل فهم نمایش بدید. پیام خطا باید به کاربر بگه که مشکل چیه و چطور می تونه رفعش کنه. مثل اینه که بگیم “اگه تصادف شده باید به کاربر بگیم ‘متاسفم تصادف شده لطفاً با پلیس تماس بگیرید‘”.
- پیاده سازی مکانیزم Retry با تاخیر نمایی (Exponential Backoff) : برای تلاش مجدد برای درخواست های API از مکانیزم Retry با تاخیر نمایی استفاده کنید. تاخیر نمایی یعنی اینکه هر بار که تلاش مجدد با خطا مواجه می شه زمان تاخیر بین تلاش های مجدد رو افزایش بدیم. این کار باعث می شه از overload شدن سرور جلوگیری بشه. مثل اینه که بگیم “اگه در بسته بود اول یه کم صبر کن بعد دوباره امتحان کن اگه باز هم بسته بود بیشتر صبر کن و همینطور ادامه بده“.
بهینه سازی نمایش داده های بزرگ
نمایش داده های بزرگ در React می تونه باعث کاهش عملکرد و کند شدن برنامه بشه. به خصوص اگه داده ها توی لیست های بزرگ نمایش داده بشن.
- رندر کردن تمام داده ها به صورت همزمان : اگه تمام داده ها رو به صورت همزمان رندر کنیم ممکنه باعث کند شدن رندر اولیه و اسکرول لیست بشه. مثل اینه که بگیم “اگه بخوای یه کتاب خیلی قطور رو یه دفعه بخونی خسته می شی و حوصله ات سر می ره“.
- رندر مجدد لیست کامل با تغییر یه آیتم : اگه لیست بزرگی داریم و فقط یه آیتم توی لیست تغییر کنه ممکنه کل لیست دوباره رندر بشه. این کار باعث رندر مجدد غیرضروری و کاهش عملکرد می شه. مثل اینه که بگیم “اگه یه کلمه توی یه کتاب خیلی طولانی اشتباه تایپ شده باشه نباید کل کتاب رو دوباره چاپ کنی“.
- عدم استفاده از تکنیک های Pagination یا Virtualization : برای نمایش داده های بزرگ باید از تکنیک های Pagination (صفحه بندی) یا Virtualization (مجازی سازی) استفاده کنیم. Pagination داده ها رو به صفحات کوچکتر تقسیم می کنه و فقط صفحه فعلی رو نمایش می ده. Virtualization فقط آیتم های visible (قابل مشاهده) رو رندر می کنه و آیتم های invisible (غیرقابل مشاهده) رو رندر نمی کنه. مثل اینه که بگیم “برای خوندن یه کتاب خیلی قطور بهتره فصل به فصل بخونی یا فقط صفحاتی رو بخونی که داری می خونی“.
راه حل :
- پیاده سازی Pagination یا Virtualization : برای نمایش داده های بزرگ از تکنیک های Pagination یا Virtualization استفاده کنید. کتابخانه های زیادی برای Pagination و Virtualization در React وجود دارن مثل react-window و react-virtualized برای Virtualization و کتابخانه های مختلف برای Pagination. مثل اینه که بگیم “برای خوندن کتاب قطور از بوکمارک استفاده کن و فقط صفحاتی رو بخون که بوکمارک کردی“.
- استفاده از key prop مناسب برای آیتم های لیست : وقتی لیست رو رندر می کنید حتماً به هر آیتم لیست یه key prop منحصر به فرد بدید. key prop به React کمک می کنه آیتم های لیست رو به درستی شناسایی کنه و فقط آیتم های تغییر کرده رو رندر مجدد کنه. مثل اینه که بگیم “به هر صفحه کتاب یه شماره صفحه منحصر به فرد بده تا بتونی صفحات رو به درستی پیدا کنی“.
- Memoize کردن کامپوننت های آیتم لیست : از React.memo برای memoize کردن کامپوننت های آیتم لیست استفاده کنید. این کار باعث می شه کامپوننت های آیتم لیست فقط وقتی رندر مجدد بشن که Props اون ها تغییر کرده باشه. مثل اینه که بگیم “فقط وقتی صفحه کتاب کثیف شده تمیزش کن“.
مسائل مربوط به رندرینگ و عملکرد
عملکرد خوب برنامه برای تجربه کاربری خوب خیلی مهمه. رندرینگ کند و عملکرد پایین برنامه می تونه کاربر رو ناامید کنه و باعث بشه از برنامه استفاده نکنه.
رندرینگ های غیرضروری
رندرینگ های غیرضروری کامپوننت ها یکی از دلایل اصلی کاهش عملکرد در برنامه های React هستند.
- تغییر Props غیرضروری : اگه Props کامپوننت والد بدون دلیل تغییر کنه کامپوننت فرزند هم رندر مجدد می شه حتی اگه Props فرزند تغییر نکرده باشه. مثل اینه که بگیم “اگه رنگ دیوار خونه عوض بشه پرده ها هم عوض می شن حتی اگه پرده ها هنوز سالم باشن“.
- به روزرسانی State غیرضروری : اگه State کامپوننت بدون دلیل به روز بشه کامپوننت رندر مجدد می شه حتی اگه UI کامپوننت تغییری نکرده باشه. مثل اینه که بگیم “اگه دمای خونه یه درجه بالا بره باید کل خونه رو دوباره رنگ کنی حتی اگه رنگ خونه هنوز خوب باشه“.
- استفاده نکردن از تکنیک های بهینه سازی رندرینگ : اگه از تکنیک های بهینه سازی رندرینگ مثل React.memo useMemo و useCallback استفاده نکنیم ممکنه رندرینگ های غیرضروری زیادی اتفاق بیفته. مثل اینه که بگیم “اگه از ابزارهای جدید و بهینه برای خونه داری استفاده نکنی باید انرژی بیشتری صرف کنی“.
راه حل :
- بهینه سازی Props : مطمئن بشید که Props کامپوننت والد فقط وقتی تغییر می کنه که واقعاً نیاز باشه. از پاس دادن Props غیرضروری به کامپوننت های فرزند خودداری کنید. مثل اینه که بگیم “فقط وقتی پرده ها کثیف شدن عوضشون کن“.
- بهینه سازی State : مطمئن بشید که State کامپوننت فقط وقتی به روز می شه که واقعاً نیاز باشه. از به روزرسانی State غیرضروری خودداری کنید. مثل اینه که بگیم “فقط وقتی دمای خونه خیلی بالا رفت کولر رو روشن کن“.
- استفاده از React.memo useMemo و useCallback : از React.memo useMemo و useCallback برای بهینه سازی رندرینگ و جلوگیری از رندرینگ های غیرضروری استفاده کنید. مثل اینه که بگیم “از ابزارهای جدید و بهینه برای خونه داری استفاده کن تا انرژی کمتری صرف کنی“.
- استفاده از ابزارهای Performance Profiling : از ابزارهای Performance Profiling مثل React Profiler برای شناسایی رندرینگ های غیرضروری و مشکلات عملکردی برنامه استفاده کنید. React Profiler بهتون کمک می کنه ببینید کدوم کامپوننت ها بیشتر رندر می شن و کدوم بخش های برنامه عملکرد پایینی دارن. مثل اینه که بگیم “از یه دکتر متخصص برای تشخیص بیماری خونه استفاده کن“.
مشکلات مربوط به لیست های بزرگ و اسکرول
لیست های بزرگ و اسکرول کردن اون ها می تونه باعث کاهش عملکرد و کند شدن برنامه بشه. به خصوص اگه لیست خیلی طولانی باشه و آیتم های لیست پیچیده باشن.
- رندر کردن تمام آیتم های لیست به صورت همزمان : همونطور که قبلاً گفتیم رندر کردن تمام آیتم های لیست به صورت همزمان باعث کند شدن رندر اولیه و اسکرول لیست می شه.
- رندر مجدد لیست کامل در هنگام اسکرول : اگه لیست رو به روش نادرستی رندر کنیم ممکنه در هنگام اسکرول کردن لیست کل لیست دوباره رندر بشه. این کار باعث کند شدن اسکرول و تجربه کاربری نامناسب می شه. مثل اینه که بگیم “هر وقت یه صفحه کتاب رو ورق می زنی باید کل کتاب رو دوباره بخونی“.
- عدم استفاده از Virtualization : همونطور که قبلاً گفتیم برای لیست های بزرگ باید از Virtualization استفاده کنیم. Virtualization فقط آیتم های visible رو رندر می کنه و آیتم های invisible رو رندر نمی کنه. مثل اینه که بگیم “فقط صفحاتی از کتاب رو باز کن که داری می خونی“.
راه حل :
- پیاده سازی Virtualization : برای لیست های بزرگ حتماً از Virtualization استفاده کنید. مثل اینه که بگیم “برای خوندن کتاب های قطور از کتابخوان الکترونیکی استفاده کن که فقط صفحاتی رو نشون می ده که داری می خونی“.
- بهینه سازی کامپوننت های آیتم لیست : کامپوننت های آیتم لیست رو تا حد امکان ساده و بهینه کنید. از رندر کردن محتوای سنگین داخل کامپوننت های آیتم لیست خودداری کنید. مثل اینه که بگیم “صفحات کتاب رو تا حد امکان ساده و سبک طراحی کن“.
- استفاده از Lazy Loading برای تصاویر و منابع سنگین : اگه آیتم های لیست شامل تصاویر یا منابع سنگین دیگه هستن از Lazy Loading استفاده کنید. Lazy Loading یعنی اینکه تصاویر و منابع سنگین فقط وقتی لود بشن که بهشون نیاز باشه (مثلاً وقتی آیتم لیست visible بشه). مثل اینه که بگیم “فقط وقتی به عکس های یه صفحه کتاب نیاز داری لودشون کن“.
تست و اطمینان از کیفیت کد
تست کردن کد یکی از مهم ترین مراحل توسعه نرم افزاره. تست کردن بهمون کمک می کنه مطمئن بشیم که کدمون به درستی کار می کنه و باگ نداره. تست کردن کد React هم مثل تست کردن کدهای دیگه مهم هست.
اهمیت تست در React
تست کردن در React مزایای زیادی داره :
- جلوگیری از باگ ها : تست کردن بهمون کمک می کنه باگ ها رو قبل از اینکه به کاربر برسن پیدا کنیم و رفع کنیم. مثل اینه که بگیم “قبل از اینکه خونه رو به مهمونها نشون بدی تمیزش کن و مطمئن شو که همه چی مرتبه“.
- بهبود کیفیت کد : نوشتن تست ها باعث می شه کدمون رو بهتر طراحی کنیم و کدی خواناتر و قابل نگهداری تر بنویسیم. مثل اینه که بگیم “اگه بخوای یه خونه قشنگ بسازی باید از مصالح خوب استفاده کنی و نقشه خوبی داشته باشی“.
- افزایش اعتماد به نفس در تغییر کد : وقتی تست داریم با خیال راحت می تونیم کد رو تغییر بدیم و مطمئن باشیم که تغییراتمون باعث ایجاد باگ جدید نمی شه. مثل اینه که بگیم “اگه چتر نجات داری با خیال راحت می تونی از هواپیما بپری“.
- مستندسازی خودکار : تست ها به عنوان مستندات خودکار برای کد عمل می کنن. تست ها نشون می دن که کد باید چطور کار کنه و چطور باید ازش استفاده بشه. مثل اینه که بگیم “دستور پخت کیک به عنوان مستندات کیک عمل می کنه“.
انواع تست های رایج
انواع مختلفی از تست ها برای برنامه های React وجود دارن :
- Unit Tests : Unit Tests تست های کوچکی هستن که یه واحد کد رو تست می کنن مثل یه تابع یا یه کامپوننت. Unit Tests باید سریع و مستقل از سایر بخش های برنامه باشن. مثل اینه که بگیم “تست کردن هر اتاق خونه به صورت جداگانه“.
- Integration Tests : Integration Tests تست هایی هستن که تعامل بین چند واحد کد رو تست می کنن مثل تعامل بین چند کامپوننت یا تعامل بین کامپوننت ها و API. Integration Tests نسبت به Unit Tests کندتر و پیچیده تر هستن. مثل اینه که بگیم “تست کردن ارتباط بین اتاق ها و راهروهای خونه“.
- End-to-End Tests (E۲E Tests) : E۲E Tests تست هایی هستن که کل جریان کاربری رو از ابتدا تا انتها تست می کنن مثل تست ثبت نام کاربر ورود کاربر خرید محصول و … . E۲E Tests کندترین و پیچیده ترین نوع تست ها هستن. مثل اینه که بگیم “تست کردن کل تجربه زندگی توی خونه از ورود به خونه تا خروج از خونه“.
راه حل :
- نوشتن تست برای کامپوننت ها و توابع : برای کامپوننت ها و توابع مهم برنامه تون تست بنویسید. از Unit Tests برای تست کردن منطق کامپوننت ها و توابع به صورت جداگانه استفاده کنید. مثل اینه که بگیم “برای هر اتاق خونه یه لیست چک لیست تهیه کن و مطمئن شو که همه موارد چک لیست انجام شده“.
- استفاده از کتابخانه های تست React : از کتابخانه های تست React مثل Jest و React Testing Library برای نوشتن تست ها استفاده کنید. Jest یه فریم ورک تست جاوااسکریپته که به طور پیش فرض با Create React App همراه هست. React Testing Library یه کتابخونه تست هست که بر تجربه کاربری تمرکز داره و تست ها رو شبیه به نحوه استفاده کاربر از برنامه می نویسه. مثل اینه که بگیم “از ابزارهای تست حرفه ای برای تست کردن خونه استفاده کن“.
- اجرای تست ها به صورت منظم : تست ها رو به صورت منظم اجرا کنید مثلاً قبل از هر commit یا push کد. اجرای تست ها به صورت اتوماتیک می تونه بهتون کمک کنه باگ ها رو سریع تر پیدا کنید و رفع کنید. مثل اینه که بگیم “هر روز خونه رو تمیز کن و مطمئن شو که همه چی مرتبه“.
منابع یادگیری بیشتر و تمرین
یادگیری React یه سفر طولانیه و هیچ وقت تموم نمی شه. همیشه چیزهای جدیدی برای یادگیری و بهبود وجود داره. برای اینکه توی React حرفه ای بشید باید به طور مداوم یاد بگیرید و تمرین کنید.
- مستندات رسمی React : مستندات رسمی React بهترین منبع برای یادگیری React هست. مستندات رسمی React همیشه به روز و دقیق هستن و تمام مفاهیم و APIهای React رو به طور کامل توضیح می دن. مثل اینه که بگیم “کتاب راهنمای اصلی خونه رو بخون“.
- دوره های آنلاین و آموزش های ویدئویی : دوره های آنلاین و آموزش های ویدئویی زیادی برای یادگیری React وجود دارن مثل دوره های Udemy Coursera Frontend Masters و React For Beginners از Wes Bos. این دوره ها می تونن بهتون کمک کنن React رو به صورت عملی و گام به گام یاد بگیرید. مثل اینه که بگیم “از یه معلم خصوصی برای یادگیری خونه داری کمک بگیر“.
- بلاگ ها و مقالات React : بلاگ ها و مقالات زیادی در مورد React وجود دارن که می تونن بهتون کمک کنن دانش خودتون رو گسترش بدید و از تجربیات دیگران یاد بگیرید مثل React Blog Kent C. Dodds Blog و Overreacted از Dan Abramov. مثل اینه که بگیم “مجله های خونه داری رو بخون و از ایده های جدید باخبر شو“.
- پروژه های عملی React : بهترین راه برای یادگیری React ساختن پروژه های عملیه. پروژه های عملی بهتون کمک می کنن دانش تئوری خودتون رو به عمل تبدیل کنید و مهارت های عملی خودتون رو تقویت کنید. پروژه های عملی می تونن پروژه های شخصی پروژه های متن باز یا پروژه های تمرینی باشن. مثل اینه که بگیم “برای اینکه خونه داری رو یاد بگیری باید خونه رو تمیز کنی و مرتب کنی“.
- جامعه React : جامعه React یه جامعه بزرگ و فعال هست که می تونه بهتون کمک کنه سوالاتتون رو بپرسید مشکلاتتون رو حل کنید و از تجربیات دیگران یاد بگیرید. می تونید توی انجمن های آنلاین مثل Stack Overflow Reddit و Discord عضو بشید و با برنامه نویس های دیگه React در ارتباط باشید. مثل اینه که بگیم “با همسایه های خونه دارت دوست شو و از تجربه های همدیگه یاد بگیرید“.
نتیجه گیری
عیب یابی و رفع خطاها در React بخشی طبیعی از فرآیند توسعه هست. هیچ برنامه نویسی نیست که بدون خطا کد بنویسه. مهم اینه که یاد بگیریم چطور خطاها رو شناسایی کنیم رفع کنیم و ازشون یاد بگیریم. با استفاده از ابزارها و تکنیک هایی که توی این مقاله بررسی کردیم می تونید عیب یابی React رو به یه فرآیند موثرتر و لذت بخش تر تبدیل کنید. یادتون باشه هر مشکلی که حل می کنید شما رو قوی تر و ماهرتر می کنه. پس به یادگیری و تمرین ادامه بدید و از دنیای هیجان انگیز React لذت ببرید!
پرسش های متداول کاربران (FAQ)
۱. من تازه شروع به یادگیری React کردم از کجا شروع کنم؟
بهترین جا برای شروع مستندات رسمی React هست. مستندات رسمی React یه منبع جامع و به روزه که تمام مفاهیم و APIهای React رو به طور کامل توضیح می ده. بعد از خوندن مستندات می تونید دوره های آنلاین و آموزش های ویدئویی رو هم بررسی کنید. و از همه مهم تر شروع به ساختن پروژه های عملی React کنید. تمرین و تجربه عملی بهترین راه برای یادگیری React هست.
۲. چطور می تونم عملکرد برنامه React رو بهینه کنم؟
بهینه سازی عملکرد یه موضوع گسترده هست اما چند نکته کلیدی وجود داره که می تونید ازشون شروع کنید :
- از رندرینگ های غیرضروری جلوگیری کنید با استفاده از React.memo useMemo و useCallback.
- درخواست های API رو بهینه کنید با استفاده از Lazy Loading Caching Pagination و Virtualization.
- تصاویر و منابع سنگین رو بهینه کنید با استفاده از Lazy Loading بهینه سازی تصاویر و CDN.
- از Code Splitting برای کدهای جاوااسکریپت استفاده کنید.
- عملکرد برنامه رو به طور منظم اندازه گیری کنید و نقاط ضعف عملکرد رو شناسایی کنید.
۳. با چه خطاهای رایجی ممکنه در React روبرو بشم؟
خطاهای رایج زیادی ممکنه در React روبرو بشید اما بعضی از رایج ترین ها عبارتند از :
- اشتباهات در JSX (فراموش کردن بستن تگ ها استفاده از class به جای className عدم استفاده از آکولادها برگردوندن چند المنت بدون تگ والد)
- مشکلات مربوط به State و Props (تغییر مستقیم State به روزرسانی ناهمزمان State Prop Drilling عدم به روزرسانی کامپوننت با تغییر Props)
- اشتباهات در چرخه حیات کامپوننت ها (انجام درخواست های API در componentWillMount فراموش کردن حذف event listenerها در componentWillUnmount)
- رندرینگ های غیرضروری
- خطاهای “Uncaught TypeError : Cannot read property ‘…’ of undefined” و “Uncaught ReferenceError : ‘…’ is not defined”
آیا شما به دنبال کسب اطلاعات بیشتر در مورد "حل مشکلات رایج در ReactJS: راهنمای عیب یابی و رفع خطاها" هستید؟ با کلیک بر روی تکنولوژی, کسب و کار ایرانی، آیا به دنبال موضوعات مشابهی هستید؟ برای کشف محتواهای بیشتر، از منوی جستجو استفاده کنید. همچنین، ممکن است در این دسته بندی، سریال ها، فیلم ها، کتاب ها و مقالات مفیدی نیز برای شما قرار داشته باشند. بنابراین، همین حالا برای کشف دنیای جذاب و گسترده ی محتواهای مرتبط با "حل مشکلات رایج در ReactJS: راهنمای عیب یابی و رفع خطاها"، کلیک کنید.


