دندان شیری کی می افتد؟ معمولاً از سن ۶ تا ۷ سالگی شروع به لق شدن و افتادن می کنند و این روند تا حدود ۱۲ سالگی ادامه پیدا می کند. این فرآیند طبیعی، راه را برای رویش دندان های دائمی باز می کند و بخش مهمی از رشد و تکامل دهان و فک در کودکان است. والدین در شهر مشهد و سراسر کشور همواره به دنبال اطلاعات دقیق درباره زمان افتادن دندان شیری و نحوه مراقبت از سلامت دهان و دندان فرزندان خود هستند تا از سلامت و زیبایی لبخند کودکانشان اطمینان حاصل کنند.
اهمیت انتخاب دندانپزشکی کودکان مشهد متخصص و باتجربه، یا یک فوق تخصص دندانپزشکی کودکان در مشهد، برای رسیدگی به دندان های شیری و دائمی فرزندان بسیار بالاست. توصیه می شود والدین در مشهد با تحقیق و مشورت با سایر والدین و پزشکان و بررسی وب سایت مشهد چی کجا بهترین کلینیک و متخصص دندانپزشک کودکان خوب در مشهد را برای مراقبت های دندانی کودکان خود پیدا کنند.
اهمیت زمان افتادن دندان شیری
دندان های شیری که معمولاً ۲۰ عدد هستند، از حدود ۶ ماهگی شروع به رویش می کنند و نقش حیاتی در سلامت کلی و رشد کودک دارند. بسیاری از والدین تصور می کنند که چون این دندان ها موقتی هستند، مراقبت از آن ها اهمیت چندانی ندارد. اما این باور اشتباه است. دندان های شیری وظایف مهمی بر عهده دارند که شامل موارد زیر می شود:
- جویدن صحیح غذا: دندان های شیری به کودک کمک می کنند تا غذا را به درستی بجود و این امر برای هضم مناسب و جذب مواد مغذی ضروری است.
- تکلم واضح: نقش دندان ها در شکل گیری صحیح کلمات و تلفظ واضح، انکارناپذیر است. دندان های شیری سالم به تکامل گفتار کودک کمک می کنند.
- حفظ فضای دندان های دائمی: شاید مهم ترین نقش دندان های شیری، حفظ فضا برای رویش صحیح دندان های دائمی زیرین باشد. هر دندان شیری، جایگاه مشخصی را برای دندان دائمی خود نگه می دارد.
- رشد و تکامل فک: وجود دندان های شیری به رشد مناسب استخوان فک و عضلات صورت کمک می کند. از دست رفتن زودهنگام آن ها می تواند باعث تغییر در ساختار فک و مشکلات ارتودنسی شود.
- سلامت کلی دهان: پوسیدگی و عفونت در دندان های شیری می تواند به دندان های دائمی در حال رشد آسیب برساند و حتی بر سلامت عمومی کودک تأثیر بگذارد.
فرایند طبیعی افتادن دندان شیری
افتادن دندان های شیری یک فرآیند طبیعی و کاملاً فیزیولوژیک است که با رشد دندان های دائمی از زیر لثه آغاز می شود. این دندان های دائمی به ریشه دندان های شیری فشار وارد کرده و باعث می شوند که ریشه دندان شیری به تدریج تحلیل رفته و سست شود. در نهایت، دندان شیری بدون ریشه و به راحتی می افتد.
زمان افتادن دندان شیری در کودکان

به طور کلی، زمان افتادن دندان شیری از حدود ۶ سالگی شروع شده و تا حدود ۱۲ سالگی ادامه می یابد. این بازه زمانی ممکن است در هر کودک کمی متفاوت باشد. اولین دندان هایی که معمولاً می افتند، دندان های پیشین مرکزی (جلویی) هستند و به دنبال آن دندان های جانبی و سپس دندان های آسیاب و نیش. سن افتادن دندان شیری برای هر نوع دندان متفاوت است و به ترتیب خاصی رخ می دهد.
ترتیب افتادن دندان های شیری
طبق گفته milesoflittlesmiles:
Your children’s baby teeth are lost in this order, too. Their incisors fall out first and are replaced by adult teeth between the ages of 6-8. Their first molars and canines fall out between the ages of 9-12, and their final set of second molars will fall out between the ages of 10-12, in most cases.
دندان های شیری فرزندان شما نیز به همین ترتیب می افتند. دندان های پیشین آنها ابتدا می افتند و بین سنین ۶ تا ۸ سالگی با دندان های دائمی جایگزین می شوند. دندان های آسیاب و نیش اول آنها بین سنین ۹ تا ۱۲ سالگی می افتند و در بیشتر موارد، آخرین سری دندان های آسیاب دوم آنها بین سنین ۱۰ تا ۱۲ سالگی می افتند.
معمولاً دندان های شیری به ترتیب زیر از دهان خارج می شوند:
| موقعیت دندان | نام دندان شیری | زمان تقریبی رویش (درآمدن) | زمان تقریبی افتادن |
| فک بالا | پیشین مرکزی (ثنایای مرکزی) | ۸ تا ۱۲ ماهگی | ۷ تا ۸ سالگی |
| فک بالا | پیشین جانبی (ثنایای طرفی) | ۹ تا ۱۳ ماهگی | حدود ۸ سالگی |
| فک بالا | نیش | ۱۶ تا ۲۲ ماهگی | ۱۰ تا ۱۲ سالگی |
| فک بالا | آسیاب اول (کوچک) | ۱۳ تا ۱۹ ماهگی | ۹ تا ۱۱ سالگی |
| فک بالا | آسیاب دوم (بزرگ) | ۲۵ تا ۳۳ ماهگی | ۱۰ تا ۱۲ سالگی |
| فک پایین | پیشین مرکزی (ثنایای مرکزی) | ۶ تا ۱۰ ماهگی | ۶ تا ۷ سالگی |
| فک پایین | پیشین جانبی (ثنایای طرفی) | ۱۰ تا ۱۶ ماهگی | ۷ تا ۸ سالگی |
| فک پایین | نیش | ۱۷ تا ۲۳ ماهگی | ۹ تا ۱۲ سالگی |
| فک پایین | آسیاب اول (کوچک) | ۱۴ تا ۱۸ ماهگی | ۹ تا ۱۱ سالگی |
| فک پایین | آسیاب دوم (بزرگ) | ۲۳ تا ۳۱ ماهگی | ۱۰ تا ۱۲ سالگی |
توجه به این نکته ضروری است که این جدول فقط یک راهنمای کلی است و ممکن است دندان شیری در چه سنی می افتد در هر کودک کمی متفاوت باشد. آنچه اهمیت دارد، رویش منظم و به موقع دندان های دائمی پس از افتادن دندان های شیری است.
عوامل مؤثر بر افتادن دندان شیری

عوامل متعددی می توانند بر زمان افتادن دندان شیری تأثیر بگذارند. این عوامل شامل ژنتیک، تغذیه، سلامت عمومی کودک و حتی مسائل دندانی خاص می شوند. گاهی ممکن است یک دندان شیری کی میفته زودتر از موعد باشد یا با تأخیر همراه شود.
- عوامل ژنتیکی: ژنتیک می تواند نقش مهمی در زمان رویش و افتادن دندان ها داشته باشد. اگر والدین در کودکی دندان هایشان زودتر یا دیرتر افتاده باشد، احتمالاً فرزندانشان نیز همین الگو را دنبال خواهند کرد.
- سلامت دهان و دندان: پوسیدگی های شدید یا عفونت های دندانی می توانند باعث از دست رفتن زودهنگام دندان شیری شوند. همچنین، ضربه یا آسیب به دندان می تواند به ریشه آن آسیب رسانده و منجر به افتادن پیش از موعد شود.
- وجود دندان دائمی: اگر دندان دائمی زیر دندان شیری به هر دلیلی (مثلاً کمبود فضا) به درستی رشد نکند، ممکن است دندان شیری کی می افتدبا تأخیر مواجه شود. در موارد نادر، ممکن است دندان دائمی اصلاً وجود نداشته باشد (آژنزی).
- مشکلات هورمونی یا بیماری های سیستمیک: برخی بیماری های زمینه ای یا اختلالات هورمونی می توانند بر رشد و تکامل دندان ها تأثیر گذاشته و روند افتادن دندان های شیری را کند یا تسریع کنند.
چالش ها و مشکلات مربوط به دندان های شیری
دندان های شیری، با وجود موقتی بودن، مستعد مشکلات مختلفی هستند که نیاز به توجه و درمان دارند. نادیده گرفتن این مشکلات می تواند عواقب جدی برای سلامت دهان و دندان های دائمی کودک در پی داشته باشد.
پوسیدگی دندان شیری
مینای دندان های شیری نازک تر و آسیب پذیرتر از دندان های دائمی است، بنابراین بیشتر در معرض پوسیدگی قرار می گیرند. مصرف زیاد شیرینی جات، عدم رعایت بهداشت دهان و دندان و حتی خوابیدن نوزاد با بطری شیر یا آبمیوه شیرین می تواند منجر به پوسیدگی زودرس شود. درمان به موقع پوسیدگی ضروری است تا از گسترش عفونت به دندان های دائمی و سایر نقاط دهان جلوگیری شود.
شکستگی و ضربه به دندان
کودکان فعال و پرتحرک، بیشتر در معرض آسیب های دندانی مانند شکستگی یا خرد شدن دندان شیری قرار دارند. ضربه به دندان می تواند علاوه بر آسیب ظاهری، به ریشه دندان شیری و حتی جوانه دندان دائمی زیرین نیز آسیب برساند. در چنین مواردی، مراجعه فوری به دندانپزشک برای ارزیابی و درمان لازم است.
دیر افتادن دندان شیری
گاهی اوقات، دندان شیری برای مدت طولانی تری در دهان کودک باقی می ماند و حتی دندان دائمی پشت آن رویش می کند. این وضعیت می تواند باعث کج شدن دندان های دائمی، نامرتبی و نیاز به درمان های ارتودنسی در آینده شود. علت دیر افتادن دندان شیری باید توسط دندانپزشک بررسی شود.
باقی ماندن دندان شیری در بزرگسالی
در موارد نادر، برخی افراد تا بزرگسالی نیز یک یا چند دندان شیری خود را حفظ می کنند. این اتفاق معمولاً به دلیل عدم وجود جوانه دندان دائمی جایگزین است. در این شرایط، دندانپزشک باید وضعیت را ارزیابی کرده و گزینه های درمانی مانند حفظ دندان شیری، کشیدن آن و جایگزینی با ایمپلنت یا بریج را بررسی کند.
مراقبت و پیشگیری برای سلامت دندان های شیری

مراقبت صحیح از دندان های شیری از اهمیت بالایی برخوردار است و می تواند از بسیاری از مشکلات دندانی در آینده جلوگیری کند. این مراقبت ها باید از سنین بسیار پایین آغاز شود.
- بهداشت دهان و دندان: مسواک زدن منظم از همان ابتدا که اولین دندان شیری رویش می کند، با استفاده از مسواک مناسب سن کودک و خمیر دندان حاوی فلوراید (به مقدار کم) ضروری است. نخ دندان کشیدن نیز با رویش دندان های مجاور توصیه می شود.
- تغذیه مناسب: رژیم غذایی سالم و محدود کردن مصرف قند و مواد غذایی چسبنده می تواند خطر پوسیدگی را به شدت کاهش دهد. نوشیدن آب کافی نیز به شستشوی دهان کمک می کند.
- معاینات منظم دندانپزشکی: مراجعه منظم به دندانپزشک کودکان هر شش ماه یک بار برای بررسی وضعیت دندان ها، تشخیص زودهنگام مشکلات و انجام اقدامات پیشگیرانه مانند فلورایدتراپی و فیشورسیلانت (شیارپوش) بسیار مهم است جهت پیدا کردن بهترین پزشکان کافیست به وب سایت مشهد چی کجا مراجعه کنید.
- پرهیز از عادات مضر: مکیدن انگشت شست یا پستانک به مدت طولانی می تواند بر روی رشد فک و موقعیت دندان ها تأثیر منفی بگذارد.
نتیجه گیری نهایی در مورد دندان های شیری کودکان
دندان های شیری با وجود موقتی بودن، نقش حیاتی در سلامت و تکامل دهان و فک کودکان ایفا می کنند. سن افتادن دندان شیری که به طور معمول از ۶ تا ۱۲ سالگی است، یک فرآیند طبیعی است که با رویش دندان های دائمی همراه می شود. دندان شیری کی می افتد سوالی است که والدین بسیاری آن را می پرسند و پاسخ آن به عوامل مختلفی بستگی دارد. مراقبت صحیح از این دندان ها، از جمله رعایت بهداشت، تغذیه مناسب و معاینات منظم دندانپزشکی، نه تنها از پوسیدگی و عفونت جلوگیری می کند، بلکه زمینه را برای رویش صحیح و منظم دندان های دائمی فراهم می آورد. نادیده گرفتن مشکلات دندان های شیری می تواند به عواقب نامطلوبی مانند کجی دندان ها، مشکلات گفتاری و تغذیه ای و نیاز به درمان های پیچیده تر در آینده منجر شود. بنابراین، توجه به سلامت دندان های شیری، سرمایه گذاری برای سلامت طولانی مدت لبخند فرزندانمان است.
سوالات متداول دندان شیری کی می افتد؟
دندان شیری کی می افتد؟
دندان های شیری معمولاً از سن ۶ تا ۷ سالگی شروع به افتادن می کنند و این روند تا حدود ۱۲ سالگی ادامه پیدا می کند.
زمان افتادن دندان شیری برای هر دندان یکسان است؟
خیر، هر دندان شیری بسته به نوع و موقعیتش، در زمان مشخصی می افتد؛ دندان های پیشین مرکزی معمولاً اولین دندان هایی هستند که می افتند.
آیا زود افتادن دندان شیری مشکلی ایجاد می کند؟
بله، افتادن زودهنگام دندان شیری می تواند باعث جابجایی دندان های مجاور و کمبود فضا برای رویش دندان دائمی شود که در نهایت به نامرتبی دندان ها منجر خواهد شد.
اگر دندان شیری دیر بیفتد، باید چه کاری انجام داد؟
در صورتی که دندان شیری دیرتر از حد معمول بیفتد و دندان دائمی پشت آن رویش کند، باید به دندانپزشک مراجعه شود تا علت بررسی شده و در صورت لزوم دندان شیری کشیده شود.
مراقبت از دندان شیری تا چه سنی ضروری است؟
مراقبت از دندان های شیری تا زمانی که کاملاً با دندان های دائمی جایگزین شوند، یعنی تقریباً تا سن ۱۲ سالگی، برای حفظ سلامت دهان و فک کودک ضروری است.
اگر دندان دائمی پشت دندان شیری دربیاید (دندان کوسه ای) چه کار کنیم؟
این حالت بسیار شایع است و جای نگرانی ندارد. معمولاً با افتادن دندان شیری، فشار زبان به مرور دندان دائمی را به جای اصلی خود در قوس فکی هدایت می کند. اما اگر دندان شیری کاملاً سفت است و لق نشده، برای بررسی بیشتر به دندانپزشک اطفال مراجعه کنید.
آیا کندن دندان شیری لق شده در خانه با دست یا نخ کار درستی است؟
بهتر است اجازه دهید دندان شیری به طور طبیعی بیفتد تا به بافت لثه آسیب نرسد. کشیدن زوری دندانی که هنوز کاملاً سست نشده، می تواند باعث خونریزی شدید، درد و حتی عفونت شود. تشویق کودک به بازی کردن با دندان لق شده توسط زبان، بهترین روش است.
چرا وقتی دندان شیری می افتد، ریشه ندارد و توخالی به نظر می رسد؟
دندان های شیری در واقع ریشه های بلندی دارند. اما زمانی که دندان دائمی از زیر لثه شروع به رشد می کند، به مرور به ریشه دندان شیری فشار آورده و باعث تحلیل رفتن (آب شدن) ریشه آن می شود. به همین دلیل دندان شیری هنگام افتادن بدون ریشه است.
اگر کودک دندان شیری لق شده خود را هنگام خواب یا غذا خوردن قورت داد، خطرناک است؟
خیر، این اتفاق بسیار رایج است و جای هیچ گونه نگرانی نیست. دندان شیری بسیار کوچک است و به راحتی از دستگاه گوارش عبور کرده و دفع می شود، بدون اینکه کوچکترین آسیبی به اندام های داخلی کودک برساند.
آیا افتادن دندان شیری با درد و تب همراه است؟
برخلاف دوران نوزادی که رویش دندان با تب و بیقراری همراه است، افتادن دندان های شیری معمولاً بدون درد و تب اتفاق می افتد. ممکن است کودک فقط کمی احساس خارش، تورم خفیف یا حساسیت جزئی در لثه داشته باشد.
خونریزی بعد از افتادن دندان شیری تا چه حد طبیعی است و چطور قطع می شود؟
مشاهده مقدار کمی خونریزی کاملاً طبیعی است. برای توقف آن، کافی است یک تکه گاز استریل یا پنبه تمیز و مرطوب را روی لثه قرار دهید و از کودک بخواهید حدود ۱۰ تا ۱۵ دقیقه آن را فشار دهد (گاز بگیرد).
اگر دندان شیری بر اثر ضربه (مثل زمین خوردن) زودتر از موعد بیفتد چه کار کنیم؟
باید سریعاً به دندانپزشک مراجعه کنید. افتادن زودهنگام دندان شیری می تواند باعث حرکت دندان های مجاور و پر شدن جای خالی شود. در این شرایط، دندانپزشک معمولاً از یک وسیله کوچک به نام «فضا نگهدار» استفاده می کند تا جا برای رویش دندان دائمی حفظ شود.
اگر دندان شیری کودکم دیرتر از زمان معمول نیفتاد، نشانه بیماری است؟
تاخیر چند ماهه کاملاً طبیعی است و بیشتر به ژنتیک بستگی دارد. اما اگر تاخیر بیش از یک سال طول کشید یا دندان های دائمی در حال رویش هستند اما دندان های شیری هیچ نشانه ای از لق شدن ندارند، نیاز به ویزیت دندانپزشک دارد.
از چه زمانی باید مسواک زدن دندان های دائمی جدید را شروع کرد؟
دقیقاً به محض اینکه لبه دندان دائمی از لثه بیرون زد! دندان های دائمی تازه رویش یافته به دلیل کامل نشدن مینای دندان، بسیار مستعد پوسیدگی هستند، بنابراین بهداشت آن ها با مسواک نرم باید بلافاصله آغاز شود.
در چه شرایطی افتادن دندان شیری نیاز به مداخله فوری دندانپزشک دارد؟
در صورتی که افتادن دندان با درد شدید و مداوم همراه است، لثه به شدت متورم، قرمز یا چرکی شده، دندان لق شده باعث اختلال در غذا خوردن کودک شده، و یا اگر کودک در سنین ۱۳-۱۴ سالگی هنوز دندان شیری سفت دارد.




من که برای پسر بزرگم پیش متخصص رفتم خیلی راضی بودم. به نظرم از همون اول که دندون دائمی زد باید مسواک زد چون خیلی حساسه و زود خراب میشه.